سایت مقالات فارسی – شرح دشواری های کتاب مهمان نامه ی بخارا نوشته فضل الله بن …

۶-آرایه اِعداد
بسامد این آرایه در این کتاب بسیار زیاد است.
تمامی با ساز و عده ویراق و زواده و آزوق.(مهمان نامه: ۱۲۶)
بسیاری از مردم و اولاغان و پرتال و احمال و اثقال در آن لجّه ی بلا مستغرق شدند (همان:۱۲۰)
آن حال از صفحه خاطر ارقام غموم و آلام وهموم و اسقام را محو گردانید. (همان: ۱۱۷)
الوس قزاق در حوالی و اطراف و نواحی واکناف او جای گیرند.(همان :۱۴۲)
جوارح خاصه از باز و شاهین و عقاب و شنقار…(همان : ۱۵۰)
چون از طلب گله و رمه و اسباب تنعّم و ترفّه اعراض واقع شده بود.(همان :۱۵۱)
به امن و حضور و سلامت و سرور عبور نمود.(همان :۱۴۲)
۷- آرایه ی واج آرایی
تمامی مثال هایی که برای آرایه ی تتابع اضافات، آورده شد شامل آرایه ی واج آرایی می گردند. زیرا اگر جایی مصوت کسره تکرار شود ، واج آرایی است.
علامت استحلال این کبایر از حلیه احوال ایشان ظاهر و پیدا (مهمان نامه:۴۲)

سپه را به اسباب آراسته عدو را از آن کینه جان کاسته

.(همان : ۱۲۳)
شدت سرما به مرتبه ای بود که هرکس که سر از بستر خواب بیرون آوردی خود را همچو یخ برجای بسته و همچو برف در میان آب بسته نشسته دیدی.(همان :۱۱۱)
نسیم شمال که روح را از او لذت وصال وتن را فراغت حصول آمال است از شدت برودت بر جان عذاب و نکال و بر بدن مایه زحمت و ملال شد. (همان:۱۱۲)
۸- انواع اضافه های تشبیهی، استعاری و اقترانی
اضافه های تشبیهی: کارخانه ی تن. آئینه ی روی. لشکر آلام. ساحل مراد. گلبن بدن.الواح خواطر. صحایف ضمایر. حجله ضمیر. صرصر اجل. مرکب زندگی. تیه ضلالت. زورق امید و…..
اضافه های استعاری: گریبان هوش. دامن شرف. دامن عرض . عصای اقامت. دامن عصمت .دامن عزم. گوش جان. دامن حیات. مخالب موت و…..
اضافه های اقترانی: چشم امید. گام تصرف. پای تدبیر. قدم طاعت. زبان استحسان. سر استنکاف. دست فرمان. گردن همت. عین توقع. کمر اجتهاد. قدم اجتهاد. نظر همت. قدم امل. دست ادراک. دست تعرض. قدم عبور. سر طاعت و….
۹- آرایه ی تلمیح
کمال لطف حفیظ علیم که به مساعدت «وجاوزنا ببنی اسرائیل البحر» طایفه ای را ازعبور… کرامت فرموده بود.(همان :۱۱۹)
در وقت از مورد لطف « فلمّا نجّاهم الی البّر» بارقه عنایتی درخشید و شارقه هدایتی (همان:۱۲۰)
هر مردی نامور رستمی که بیژن را از پیرزن کمتر دانستی و هر فردی باکرّ و فرّ سفندیاری که رستم دستان را زال دوران خواندی.(مهمان نامه: ۹۱)
یأجوج امواج بحر در جوش و غلیان آمدند. (همان:۱۲۰)
خیام اردویه ی همایون همچون خیام حی لیلی نمود در دیده مجنون.(همان:۱۳۷)
اکثر ایشان حاتم طایی را گدای خود می خوانند. (همان:۱۴۱)
الوان جناحش گلزار نقوش مانی…. تحریر نمودی .(همان :۱۵۰)
شتران همچو ناقه ی ثمود در میان احجار یخ چنان بسته که مگر هم دعای صالح او را از آن جا بیرون آوردی.(همان:۱۱۱)
۲-۴-نکاتی از رسم الخط
در متن این پایان نامه بخشی از مشخصات را که کاتب مهمان نامه در سراسر کتاب رعایت کرده بود، ولی با رسم الخط زمان ما متفاوت بود ، برای آسان تر خوانده شدن ، به صوررت رسم الخط امروزی تغییر داده شد. این مشخصات به شرح زیر است:
۱-کلماتی که اول آنها الف بود ، چون مضاف الیه واقع می شدند، الف آنها حذف می شد: درین=دراین. ازینجا=ازاینجا. ازیشان=ازایشان. درو=دراو

برای دانلود متن کامل پایان نامه به سایت zusa.ir مراجعه نمایید.